Żywa lekcja historii w Rudzie Śląskiej

28 października w Rudzie Śląskiej odbyła się poruszająca uroczystość posadzenia 14 Dębów Pamięci, upamiętniających Polaków zamordowanych w 1940 roku przez NKWD. Wydarzenie zorganizowano w ramach ogólnopolskiego programu edukacyjnego „Katyń... ocalić od zapomnienia”, którego głównym założeniem jest zasada „jeden dąb, jedno nazwisko”. Każde z posadzonych drzew symbolizuje osobne ludzkie życie, konkretną historię, rodzinę i przerwane marzenia o służbie dla ojczyzny.

Podczas uroczystego otwarcia głos zabrał prezydent Rudy Śląskiej Michał Pierończyk, który podkreślił znaczenie i wymiar inicjatywy dla lokalnej społeczności. Prezydent zaznaczył, że posadzone drzewa mają stać się trwałym punktem pamięci o bohaterach. – Spotykamy się dziś w miejscu, które od tej chwili będzie szczególnym symbolem pamięci o tragicznych losach naszych rodaków. 14 dębów katyńskich, które wspólnie sadzimy, to 14 ludzkich historii brutalnie przerwanych przez NKWD – mówił prezydent.

Zwracając uwagę na edukacyjną rolę całego przedsięwzięcia, prezydent wyraził nadzieję, że pamięć o pomordowanych pozostanie żywa przez kolejne dekady. – Wierzę, że posadzone dziś dęby będą nie tylko miejscem zadumy, ale także żywą lekcją historii, że za kilkanaście czy kilkadziesiąt lat ktoś zatrzyma się przy nich, przeczyta nazwiska upamiętnionych osób i zechce poznać ich losy, bo pamięć o tych, którzy odeszli trwa tak długo, jak długo są ludzie, którzy będą ją pielęgnować – dodał prezydent.

Główną inicjatorką wydarzenia była Ewa Bojanowska-Burak była prezes Stowarzyszenia Rodzina Katyńska, która w swoim wystąpieniu przypomniała o genezie pomysłu i historycznym obowiązku przekazywania pamięci młodszemu pokoleniu. – Postanowiliśmy, że będziemy się zwracać do burmistrzów, prezydentów miast, żeby uczcić pamięć pomordowanych posadzeniem Dębów Katyńskich. Pierwszy prezydent, który odpowiedział na nasz apel i pierwsze dęby, które w ramach tej naszej działalności zostały posadzone, są tutaj w Rudzie Śląskiej – podkreśliła.

Przedstawicielka Rodzin Katyńskich zwróciła również uwagę na upływający czas oraz trudną dostępność grobów ofiar. – Nas już jest garstka, my już odchodzimy. Teraz liczymy, że wnuki przejmą chociaż w części tę pałeczkę i będą pamiętać. Groby naszych ojców są daleko, dlatego koniecznie trzeba w jakiś sposób czcić pamięć tych naszych najbliższych– mówiła Ewa Bojanowska-Burak.

Gos zabrała również Renata Skoczek z Oddziałowego Biura Edukacji Narodowej IPN w Katowicach, która podziękowała władzom miasta oraz inicjatorce wydarzenia za podjęcie tej cennej inicjatywy, zaznaczając, że kultywowanie pamięci o Katyniu zajmuje szczególne miejsce w działaniach naukowych i edukacyjnych Instytutu. Przedstawicielka rodzin ofiar, mówiła o kluczowej roli trwałej pamięci o bohaterach oddających życie za ojczyznę, jako jedynej gwarancji, że podobna tragedia nigdy więcej się nie powtórzy. Z kolei poseł Urszula Koszutska w swoim przemówieniu skupiła się na prawdzie historycznej jako fundamencie narodu, przypominając lata ukrywania prawdy o Katyniu.

Ważnym elementem uroczystości był udział młodzieży z IV Liceum Ogólnokształcącego im. Herberta Clarka Hoovera, która odczytała nazwiska oraz krótkie biogramy upamiętnianych bohaterów. Następnie dokonano wspólnego posadzenia 14 Dębów Pamięci, pierwszego z nich posadził prezydent Michał Pierończyk wraz z Ewą Bojanowską-Burak, a następnie razem uroczyście odsłonili pamiątkową tablicę z 14 nazwiskami zamordowanych przez NKWD. Modlitwę w ich intencji poprowadził i tablicę poświęcił ks. Piotr Szweda, proboszcz parafii pw. Matki Boskiej Różańcowej w Halembie. Na zakończenie zebrani złożyli kwiaty pod odsłoniętą tablicą i w miejscu pamięci w podobozie KL Auschwitz Althammer, gdzie odbywała się uroczystość.

Tekst i foto: WT