12 Czerwca – Dziś świętują: Antonina, Jan, Leon.

Ogień zmian w Rudzie Śląskiej – wielki finał projektu „Laboratoria czwartej przyrody” przy Szybie Franciszek


29 maja teren historycznego Szybu Franciszek przy ulicy Szybu Bartosza 10 stanie się areną wyjątkowego wydarzenia – miejsca, gdzie przeszłość i przyszłość przez chwilę będą oddychać tym samym rytmem. Projekt „Laboratoria czwartej przyrody: aktywizacja społeczności lokalnych w kierunku zielonej transformacji i rozpoznawania lokalnego dziedzictwa antropocenu” dobiega właśnie do swojego wielkiego finału – i to w miejscu, które jak żadne inne łączy historię przemysłową z nowoczesną wizją przyszłości.. A ponieważ każdy cykl potrzebuje domknięcia, to wyjątkowe wydarzenie spuentuje żywioł OGNIA – ostatni z cyklu 4 Żywioły, najbardziej symboliczny.

Pierwsza część wydarzenia, trwająca od 12:00 do 14:00, będzie przestrzenią, w której wybrzmi sens całego projektu. Pod honorowym patronatem Prezydenta Miasta Ruda Śląska, Michała Pierończyka, lider przedsięwzięcia – Śląski Inkubator Przedsiębiorczości – wspólnie z partnerami z Uniwersytetu Śląskiego w Katowicach oraz Stowarzyszenia TU RUDA zaprezentuje efekty pracy, które przez dwa lata dojrzewały w laboratoriach, warsztatach, spacerach terenowych i spotkaniach z mieszkańcami. To właśnie tutaj zostanie opowiedziana historia transformacji widzianej z perspektywy ludzi, którzy ją współtworzą: promocja pozytywnych zmian, aktywizacja społeczności w okresie przeobrażeń, świadome działania łączące kulturę, naturę i człowieka, edukacja klimatyczna zakorzeniona w dziedzictwie terenów pogórniczych oraz troska o zachowanie kultury pogórniczej w czasach, gdy region kieruje się ku zielonej przyszłości. Kierując się ku przyszlości, eksperci z Głównego Instytutu Górnictwa (GIG-PIB) oraz Śląskiego Centrum Przedsiębiorczości podzielą się wiedzą o możliwościach, jakie otwierają się przed regionem, gdy przemysłowe dziedzictwo staje się fundamentem nowoczesnej, zielonej przyszłości.

Po części oficjalnej Szyb Franciszek zmieni swoje oblicze. O godzinie 17:00 uczestnicy wyruszą na poszukiwania legendarnego ducha Franciszka – grafa, strażnika miejsca, pamięci o miejscach, których nie da się już znaleźć na żadnej mapie. To gra terenowa, ale też podróż w głąb historii, w której każdy zakamarek szybu ma swój cień i swoje światło. O 18:30 zapłonie wspólne ognisko, a gdy nad Rudą Śląską zapadnie zmrok, przestrzeń ożyje widowiskowym Teatrem Ognia. To właśnie ogień – żywioł zamykający cały cykl – stanie się metaforą wielkiej energii drzemiącej w regionie.

Ze względu na ogromne zainteresowanie oraz ograniczoną liczbę miejsc organizatorzy proszą o wcześniejszą rejestrację drogą mailową: laboratoria10.24@inkubatorsl.pl. Zgłoszenia przyjmowane są do 22 maja 2026 roku, a o udziale decyduje kolejność przesłanych wiadomości.

Wydarzenie realizowane jest z Funduszy Europejskich dla Śląskiego w ramach Funduszu na rzecz Sprawiedliwej Transformacji – to kolejny krok w stronę nowoczesnej, ekologicznej i świadomej przyszłości regionu.