Od tygodni w mieście nie milknie dyskusja dotycząca likwidacji kilku rudzkich placówek. Nauczyciele boją się zwolnień, ale władze miasta uspokajają.

- Nie chcemy zwalniać nauczycieli, dlatego przeprowadzamy konsultacje społeczne, rozmawiamy, tłumaczymy i wyjaśniamy, że najlepszym rozwiązaniem dla rudzkiej oświaty jest łączenie szkół, które nie będą w stanie się same utrzymać - mówi Prezydent Grażyna Dziedzic. Wielu nauczycieli i dyrektorów takie rozwiązanie rozumie i akceptuje, są jednak placówki które stanowczo mówią "nie". To między innymi Zespół Szkół Specjalnych nr 4 w Bielszowicach, który miałby zostać połączony z Zespołem Szkół Specjalnych nr 2 w Rudzie 1.

Pani Prezydent czy decyzja w sprawie likwidacji ZSS nr 4 w Bielszowicach już zapadła?

- Absolutnie nie. Rozpoczęliśmy konsultacje społeczne w sprawie zmian organizacyjnych dotyczących szkół specjalnych na terenie Rudy Śląskiej. 3 stycznia odbyło się spotkanie z dyrekcją obu placówek, natomiast 13 stycznia zaprosiłam wszystkich pracowników bielszowickiej szkoły do UM. Wytłumaczyłam im dlaczego szkoły powinny zostać połączone.

Co za taką decyzją przemawia?

- Przede wszystkim gwałtowny spadek liczby uczniów w rudzkich szkołach, w tym również w placówkach specjalnych. Jeszcze 7 lat temu w obydwu zespołach szkół specjalnych uczyło się 330 uczniów. Dziś jest w nich już tylko 240 dzieci. Ale to nie wszystko. Od dwóch lat widać bardzo wyraźny spadek liczby uczniów  w szkołach podstawowych. Dwa lata temu w obydwu zespołach szkół specjalnych w szkole podstawowej uczyło się 154 uczniów, tymczasem w obecnym roku szkolnym jest ich już tylko 117.

Niestety, kiedy maleje liczba uczniów, rosną koszty utrzymania szkół. W roku 2011 budżet Zespołu Szkół Specjalnych nr 4 w Rudzie Śląskiej, w której uczy się obecnie 117 uczniów wyniósł nieco ponad 3 mln zł. W tej kwocie subwencja oświatowa z budżetu państwa wyniosła około 1,5 mln zł. Resztę, czyli drugie 1,5 mln musieliśmy wyłożyć z budżetu miasta.

Ale nie chodzi tu tylko i wyłącznie o oszczędności. Połączenie obydwu szkół, to również próba ratowania miejsc pracy dla nauczycieli. Dalszy spadek liczby uczniów może oznaczać zwolnienia. Chcemy tego uniknąć. Jesteśmy gotowi zapewnić nauczycielom zatrudnienie. A zaoszczędzone w wyniku połączenia szkół specjalnych pieniądze chcemy przeznaczyć na  zajęcia dodatkowe zwiększające  szanse edukacyjne uczniów rudzkich szkół.

Co na to nauczyciele i dyrekcja?

 - Niestety nie są gotowi na zmiany. Podjęli decyzję, że szkoła ma nadal funkcjonować. Nie chcą się przenosić do innej dzielnicy, bo jak mówili z tym miejscem i z tym budynkiem są związani. Ja ich decyzję szanuję, ale uświadomiłam wszystkim obecnym na spotkaniu, a było to kilkadziesiąt osób, że odpowiedzialność za swoje miejsca pracy biorą na siebie, bo szkoła nie będzie w stanie sama się utrzymać.

Zrezygnowali z propozycji, która daje im gwarancje zatrudnienia?

- Tak to wygląda. Pani dyrektor jako pracodawca wie doskonale, że w sytuacji kiedy w szkole będzie mniej dzieci, będzie zmuszona zwolnić nauczycieli. Proszę sobie wyobrazić, że nauczyciele na wszystkie konsekwencje takiej decyzji się zgodzili. Chcieliśmy dać im alternatywę, szansę na pewną pracę. Jak już mówiłam dzieci w rudzkich szkołach jest coraz mniej, w specjalnych również. Już w tej chwili w Zespole Szkół Specjalnych nr 4  w pierwszej i drugiej klasie jest łącznie 8 uczniów. Trzeba pamiętać o tym, że subwencja oświatowa idzie za dzieckiem, to znaczy że im mniej dzieci w szkole, tym mniejsza subwencja z budżetu państwa, a więc większe wydatki z budżetu miasta. Tymczasem budżet miasta nie jest z gumy, nie da się go naciągnąć. Po prostu nie stać nas na utrzymywanie pustego budynku. Już teraz połowa gmachu, w którym mieści się Zespół Szkół Specjalnych nr 4 jest pusta, niewykorzystana. Jest tam 2300 m2 i proszę sobie wyobrazić, że na takiej powierzchni uczy się tylko 117 dzieci. Koszt utrzymania jednego dziecka w Bielszowicach jest wyższy niż w szkole w Rudzie 1.

To dlatego dałam nauczycielom możliwość wyboru, no ale oni wraz z dyrekcją szkoły nie chce przeprowadzki, chcą być nadal w budynku w Bielszowicach.

Może boją się, że dzieci nie będą w stanie dojechać do tej szkoły?

- To żaden problem. Wszystkim potrzebującym dzieciom zapewnimy dojazd do nowej szkoły. Zresztą już teraz to robimy. Dowozimy dzieci zarówno do jednej, jak i drugiej szkoły.

A może nauczycielom chodzi o miejsca pracy, że dla nich nie będzie zajęcia po przeniesieniu?

- Gdyby tak było, to ich decyzja powinna być inna. Po raz kolejny zapewniam - pracy dla nauczycieli nie zabraknie. Proponujemy im przeniesienie, wraz z istniejącymi klasami, do Zespołu Szkół Specjalnych nr 2. Gdyby jednak liczba uczniów  szkoły specjalnej dalej spadała, to wtedy albo znajdziemy im pracę w innych placówkach oświatowych, Chcielibyśmy wzbogacić ofertę edukacyjną rudzkich szkół i podnieść poziom kształcenia w naszych szkołach. Z kolei nauczyciele potrzebują pracy i ja to rozumiem. Nasza propozycja ma im tę pracę zapewnić. Przyzna Pani, że to uczciwe rozwiązanie.

Sytuacja w rudzkiej oświacie nie jest łatwa, ale czy tych zmian da się uniknąć?

- Reforma w oświacie jest nieunikniona. Proszę zobaczyć, co się dzieje w kraju. Ostatnio Rzeczpospolita doniosła, że z powodu niżu demograficznego samorządy w całym kraju planują zlikwidować 800 szkół. Tymczasem u nas w Rudzie mamy już teraz wiele szkół, które są martwe. Nie ma w nich żadnych uczniów, ale są wciąż w rejestrze. Przypomnę, że ostatnia reorganizacja sieci rudzkich szkół była w 1999 roku, czyli 13 lat temu. Najwyższy czas na zmiany. Trzeba ten system uporządkować. Poza tym starajmy się wzbogacić usługę edukacyjną, podnieść poziom oświaty w mieście. Wszystkie zmiany mają być szansą dla dzieci na lepszą przyszłość, lepsze wykształcenie, na większą wiedzę, ale na to są określone środki. W tym roku na oświatę mamy 173 mln i raczej nie zanosi się na to, by w najbliższych latach ten budżet był większy. Więc dodatkowych środków na rozwój, na poprawienie oferty edukacyjnej możemy i powinniśmy szukać w reorganizacji sieci placówek. Zaoszczędzonych w ten sposób pieniędzy nie przeznaczę na inne cele i wydatki.

Pragnę podkreślić, że dla mnie nauczyciele są bardzo ważną grupą zawodową w mieście. To przecież od nich zależy wykształcenie naszych dzieci i wnuków. Dlatego, kiedy zostałam prezydentem w pierwszej kolejności zajęłam się ich problemami. Pomimo niezwykle trudnej sytuacji budżetu miasta zapłaciłam nauczycielom fundusz socjalny, którego nie dostali w 2010 roku Były też nagrody, co prawda nie w pełnej wysokości, ale były.  Mój poprzednik nie miał na to pieniędzy. Co więcej w przygotowanym przez niego budżecie na rok 2011 brakowało 20 mln zł na wynagrodzenia dla nauczycieli. 

Kiedy startowała Pani w wyborach w jednym z listów do nauczycieli napisała Pani, że nie zamierza zwalniać ani likwidować szkół?

- Gdy  pisałam program wyborczy to nie miałam pojęcia o sytuacji finansowej miasta. Zresztą nie miałam nawet możliwości jej sprawdzenia, ponieważ projekt budżetu na rok 2011 na stronie internetowej miasta ukazał się dopiero 7 grudnia 2010 roku, czyli już po moim wyborze na prezydenta.  Tymczasem zgodnie z prawem powinien być opublikowany już w listopadzie. To z tego powodu nie miałam szans na dokładną analizę finansów miasta. Dalej podtrzymuję, że nie zamierzam zwalniać nauczycieli, bo daję im możliwość zatrudnienia, tyle, że w innych szkołach.

Niestety niektóre szkoły musimy zlikwidować, ale nasze działania nie ograniczają się tylko i wyłącznie do zamykania szkół. Otóż zamierzamy otworzyć w Rudzie dwie zawodowe klasy górnicze. Chcemy, by pieniądze, które mamy na oświatę, były lepiej wydawane. Nie stać nas na rozrzutność i pochopne działania.

Pani Prezydent gdyby nauczyciele zmienili zdanie, co stanie się z budynkiem szkoły w Bielszowicach?

- Rozważane są różne możliwości m. in. prowadzenie w tym obiekcie innej działalności oświatowej, lub prowadzenie w nim działalności opiekuńczo – leczniczej.

Kiedy ostatecznie zostanie podjęta decyzja w sprawie połączenia szkół?

- Najprawdopodobniej na lutowej sesji Rady Miasta. Najpierw sprawa trafi na komisję oświaty. Tam też zostały zaproszone panie dyrektor,  które przedstawić mają ofertę edukacyjną dla dzieci, jakie mają plany żeby te szkoły utrzymać. Radnym przedstawiona zostanie również sytuacja finansowa, jakie są prognozy co do możliwości utrzymania 2 szkół specjalnych w mieście. Oczywiście przedstawimy im także opinię nauczycieli, którzy chcą żeby Zespół Szkół Specjalnych nr 4 pozostał. Radni podejmą ostatecznie decyzję, czy ta szkoła ma pozostać, czy też mamy te szkoły połączyć.